Przejdź do treści
Nawigacja mobilna
Wyszukaj
Skontaktuj się
Jesteś tutaj
  1. Strona główna
  2. Wciąż warto pamiętać, czyli obowiązkowe poziomy selektywnego zbierania opakowań na napoje

Wciąż warto pamiętać, czyli obowiązkowe poziomy selektywnego zbierania opakowań na napoje

Mieczysław Derczyński
Główny inżynier ekolog

Wciąż warto pamiętać, czyli obowiązkowe poziomy selektywnego zbierania opakowań na napoje

Ponad 5 mld zwróconych opakowań i 65,5 tys. punktów zbiórki w całym kraju – to bilans pierwszego roku funkcjonowania powszechnego systemu kaucyjnego, dzięki któremu w parkach, lasach i na osiedlach jest coraz mniej porzuconych puszek i butelek. Przypominamy informacje dotyczące obowiązku osiągania określonych poziomów zbiórki opakowań po napojach1.

Ustawa z 9 stycznia 2026 r. wprowadziła obowiązek osiągania określonych poziomów zbiórki opakowań po napojach objętych systemem kaucyjnym2. Obowiązek ten dotyczy podmiotów wprowadzających na rynek napoje w takich opakowaniach. Wprowadzający są zobowiązani do zapewnienia, że odpowiednia część opakowań trafi z powrotem do systemu i zostanie selektywnie zebrana. Minimalne poziomy zbiórki przedstawiają się następująco:

  • 77% rocznie, w latach 2026-2028;
  • 90% rocznie, w 2029 roku i latach następnych.

Oznacza to, że przedsiębiorcy będą musieli monitorować poziom zwrotu swoich opakowań oraz rozliczać się z osiągniętych poziomów. Nieosiągnięcie wymaganych wartości będzie skutkowało obowiązkiem wniesienia opłaty produktowej.

Do opakowań objętych ww. obowiązkiem należą:

  1. butelki jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych na napoje o pojemności do trzech litrów, włącznie z ich zakrętkami i wieczkami z tworzyw sztucznych, z wyłączeniem szklanych lub metalowych butelek na napoje, których zakrętki i wieczka są wykonane z tworzyw sztucznych;
  2. puszki metalowe o pojemności do jednego litr;
  3. butelki szklane wielokrotnego użytku o pojemności do półtora litra.

Z ww. obowiązku osiągnięcia poziomów selektywnego zbierania opakowań zostali wyłączeni wprowadzający produkty w opakowaniach na napoje będące mlekiem, jogurtem lub innym pitnym produktem mlecznym. Obowiązek osiągnięcia poziomów selektywnego zbierania opakowań wszedł w życie z mocą wsteczną od 1 stycznia 2026 r.

Warto dodać, że ustawa z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi3 wśród definicji ustawowych ujęła i rozróżniła dwa rodzaje przedsiębiorców wprowadzających produkty w opakowaniach na napoje:

  1. wprowadzający,
  2. wprowadzający bezpośrednio.

O ile wprowadzający może wykonywać działalność gospodarczą w zakresie wprowadzania do obrotu produktów w opakowaniach wymienionych powyżej w punktach 1-3, z wyłączeniem sprzedaży bezpośredniej (opisanej poniżej), to bezpośrednio wprowadzający może wykonywać działalność gospodarczą w zakresie wprowadzania do obrotu produktów w opakowaniach wymienionych powyżej w punkcie 3 dokonującego wyłącznie sprzedaży bezpośredniej.

W sprzedaży bezpośredniej podmiot wprowadzający napoje dostarcza je odbiorcy i jednocześnie odbiera puste opakowania po napojach tego samego rodzaju, które wcześniej wprowadził na rynek.

Wprowadzający produkty lub wprowadzających bezpośrednio w ww. opakowaniach na napoje mogą wyznaczone poziomy selektywnego zbierania opakowań osiągnąć:

  • w ramach systemu kaucyjnego utworzonego przez podmiot reprezentujący;
  • samodzielnie w ramach systemu zbierania opakowań utworzonego i utrzymywanego przez tego wprowadzającego.

Przystąpienie do systemu kaucyjnego utworzonego przez podmiot reprezentujący dla wprowadzającego produkty w opakowaniach na napoje lub wprowadzającego bezpośrednio produkty w opakowaniach na napoje jest dobrowolne w zakresie produktów w tych opakowaniach do 31 grudnia 2028 r.

Poziom selektywnego zbierania odpadów opakowaniowych wyraża procent odpadów opakowaniowych zebranych selektywnie w danym roku w odniesieniu do masy opakowań wprowadzonych na rynek:

  • masy selektywnie zebranych odpadów opakowaniowych powstałych z tych opakowań w danym roku oraz masy tych opakowań wprowadzonych do obrotu w danym roku – w przypadku opakowań wymienionych powyżej w punktach 1 i 2,
  • wysokości kaucji zwróconej w danym roku oraz wysokości kaucji pobranej w danym roku w ramach systemu kaucyjnego – w przypadku opakowań wymienionych powyżej w punkcie 3,
  • w przypadku gdy opakowania na napoje, wymienione powyżej w punkcie 3, odbierane są w ramach systemu zbierania opakowań utworzonego i utrzymywanego przez wprowadzającego lub wprowadzający bezpośrednio, poziom selektywnego zbierania opakowań w danym roku kalendarzowym stanowi wyrażona w procentach wartość ilorazu ilości opakowań tego samego rodzaju odebranych przez danego wprowadzającego w danym roku oraz ilości opakowań z produktem przekazanych do odbiorcy przez tego wprowadzającego w danym roku.

Jeżeli podmiot zobowiązany do osiągnięcia poziomów selektywnego zbierania opakowań na napoje i odpadów opakowaniowych nie wykonał tego obowiązku, musi wnieść opłatę produktową, obliczoną oddzielnie dla poszczególnych rodzajów opakowań w odniesieniu do nieosiągniętych wymaganych poziomów selektywnego zbierania opakowań i odpadów opakowaniowych. Np. jeżeli przedsiębiorca osiągnie poziom 70% zamiast wymaganych 77%, opłata produktowa zostanie naliczona od brakującej części wymaganego poziomu tj. od 7%.

W obliczeniach należy stosować potrójną stawkę opłaty produktowej określoną dla danego rodzaju opakowania na napoje. Sposób obliczania opłaty produktowej określa załącznik nr 2 do ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi4.

Stawki opłaty produktowej zostały określone w rozporządzeniu Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 9 grudnia 2023 r. w sprawie opłat produktowych dla poszczególnych rodzajów opakowań5.

Źródła:

  1. https://www.gov.pl/web/klimat/5-mld-opakowan-w-12-miesiecy-system-kaucyjny-rozwija-sie-w-ekspresowym-tempie
  2. Dz.U.2026.174 z dnia 2026.02.17
  3. Dz.U.2026.619 t.j. z dnia 2026.05.08
  4. Dz.U.2026.619 t.j. z dnia 2026.05.08
  5. https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20230002683/O/D20232683.pdf